KONSULTACJE SPOŁECZNE W SPRAWIE LASÓW HCV ORAZ POWIERZCHNI REFERENCYJNYCH

W ramach przygotowania do procesu certyfikacji w systemie FSC ®, która odbywa się zgodnie z wypracowanym Przejściowym Standardem Odpowiedzialnej Gospodarki Leśnej FSC dla Polski (FSC-STD-POL-02-2024) Nadleśnictwo Kołaczyce wytypowało powierzchnie referencyjne oraz obszary o szczególnych wartościach ochronnych HCV.
 
Czym są obszary referencyjne i obszary HCV?
 
Powierzchnie referencyjne to wyznaczone fragmenty lasów w Nadleśnictwie, na których pozostawiamy las procesom naturalnym. Są to obszary wyłączone z działań z udziałem człowieka, na których nie prowadzi się zabiegów gospodarczych i pielęgnacyjnych, a interwencja (np. usunięcie drzewa zagrażającego bezpieczeństwu publicznemu) jest dopuszczalna jedynie w sytuacjach wyższej konieczności - przy czym ścięte drewno pozostaje w lesie do naturalnego rozkładu. Jedynie w uzasadnionych przypadkach dopuszcza się tutaj działania mające na celu przywrócenie takich powierzchni do bardziej naturalnych warunków.
 
Obszary HCV (z ang. High Conservation Value) są to obszary wymagające szczególnej uwagi i dostosowanego sposobu gospodarowania (strategii zarządzania), ze względu na ich wyjątkowe wartości przyrodnicze, kulturowe i społeczne. 
 
Wyróżniamy następujące kategorie obszarów HCV 
HCV 1 – obszary, gdzie priorytetem jest ochrona przyrody, o kluczowym znaczeniu dla zachowania różnorodności biologicznej. Chronimy tu siedliska roślin i zwierząt zagrożonych wyginięciem, a także gatunki endemiczne i unikatowe w skali globalnej, regionalnej lub lokalnej. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 1 dzielą się na trzy elementy
 
HCV 1.1.- definiowane jako fragment lasu specjalnie przeznaczony do ochrony walorów przyrodniczych bez kompromisu z potrzebami gospodarki.
 
HCV 1.2. - ostoje gatunków rzadkich i zagrożonych
 
HCV 1.3. - ostoje gatunków endemicznych
 
HCV 2 - obejmuje rozległe krajobrazy leśne oraz ekosystemy, które pozwalają na swobodne funkcjonowanie całych populacji gatunków. W warunkach Polski kategoria ta obejmie duże (min.10 000 ha) kompleksy leśne ważne dla różnorodności biologicznej w skali krajobrazu. Mogą to być obszary Natura 2000, parki krajobrazowe. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 2 zawierają jeden element
 
HCV 2.1. - kompleksy leśne odgrywające znaczącą rolę w krajobrazie, w skali krajowej, makroregionalnej lub globalnej
 
 
HCV 3 - obejmuje rzadkie i zagrożone ekosystemy, siedliska i ostoje –ochrona najcenniejszych typów siedlisk, takich jak torfowiska, bagna czy naturalne lasy łęgowe, które są szczególnie podatne na zanikanie. Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 3 zawierają dwa elementy
 
HCV 3.1. - ekosystemy skrajnie rzadkie i ginące.
HCV 3.2. - ekosystemy rzadkie i zagrożone w skali Europy lecz w Polsce występujące powszechnie i wielkoobszarowo, stanowiące ważne obszary gospodarki leśnej.
 
HCV 4 - obejmuje obszary ochronne pełniące rolę stabilizatora środowiska:
•    Lasy wodochronne: zabezpieczają zasoby wód i chronią przed skutkami wezbrań.
•    Lasy glebochronne: przeciwdziałają erozji i chronią stabilność zboczy oraz gruntów narażonych na degradację.
•    Lasy dostarczające usług ekosystemowych: obejmują usługi zaopatrzenia, takie jak żywność, produkty leśne i woda, usługi regulacyjne, takie jak regulacja powodzi, susz, degradacji gleby, jakości powietrza, klimatu i chorób, usługi wspierające, takie jak tworzenie gleby i obieg składników odżywczych oraz usługi i wartości kulturowe, takie jak korzyści rekreacyjne, duchowe, religijne i inne korzyści niematerialne.
 
Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 4 zawierają trzy elementy
 
HCV 4.1. - obszary wodochronne
HCV 4.2. - lasy glebochronne
HCV 4.3. - lasy zapewniają społeczeństwu szeroki zakres korzyści
 
HCV 5 obejmuje miejsca i zasoby o fundamentalnym znaczeniu dla zaspokajania podstawowych potrzeb społeczności lokalnych, ich utrzymania i przetrwania.
Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 5 zawierają jeden element. W Polsce obszary te nie były wyznaczane. 

HCV 6 - w tej kategorii znajdują się miejsca, obiekty i krajobrazy posiadające istotną wartość kulturową, historyczna i archeologiczną. Mogą to być miejsca pamięci, cmentarze oraz historyczne granice i budowle leśne.
Obszary o wartościach ochronnych zebrane w grupie HCV 6 zawierają dwa elementy.
 
HCV 6.1.- obszary o kulturowych, archeologicznych czy historycznych wartościach ochronnych
 
HCV 6.2.- miejsca o znaczeniu kulturowym, ekologicznym, gospodarczym lub religijnym, ważne dla społeczności lokalnych.
    
 
Szczegółowe kryteria identyfikacji wskazane są w dokumencie pod nazwą „Przejściowy standard odpowiedzialnej gospodarki leśnej”. Dokument dostępny jest w wersji on-line na stronach organizacji FSC:

 https://pl.fsc.org/pl-pl/Standard-FSC-FM

Informacje o powierzchniach referencyjnych i innych składowych sieci obszarów ochronnych zawiera zasada nr 6.  Krajowe Ramy Szczególnych Wartości Ochronnych dla Polski określa załącznik I Standardu. 
 
 
Gdzie można znaleźć zestawienia i mapy obszarów wyznaczonych przez Nadleśnictwo?
  
 
Zestawienia obszarów HCV oraz powierzchni referencyjnych wraz z mapami znajdują się w załącznikach 3 - 14.
 
 
Jak można zgłaszać uwagi i wnioski do wytypowanych obszarów?
 
Uwagi i propozycje dotyczące identyfikacji projektowanych obszarów HCV można wnosić za pomocą formularza zgłoszeniowego, którego wzór znajduje się w załączniku nr 1.
 
 
Wypełniony formularz prosimy dostarczyć w wybrany sposób:
1.    E-mailem na adres: kolaczyce@krosno.lasy.gov.pl
2.    Przez eDoręczenia: AE:PL-56091-92889-VTBUH-33
3.    Osobiście lub pocztą na adres: Nadleśnictwo Kołaczyce, Nawsie Kołaczyckie 317, 38-213 Kołaczyce (w przypadku wysyłki pocztowej decyduje data stempla).
 
Prosimy o zapoznanie się z klauzulą RODO – przesłanie uwag  na jeden z podanych powyższych adresów jest równoznaczne z akceptacją klauzuli RODO
 
Do kiedy trwają konsultacje?
 
Proces konsultacji społecznych zostanie zakończony po upływie 30 dni od daty publikacji niniejszego ogłoszenia (tj. do16 lipca 2026 r.)
 
 
Kiedy i w jaki sposób będzie można się dowiedzieć  o wynikach konsultacji?
 
Nadleśnictwo Kołaczyce rozpatrzy wszystkie głosy, dla których podane są dane kontaktowe oraz uzasadnienie. 
 
Wyniki konsultacji zostaną udostępnione w formie raportu, na stronie internetowej Nadleśnictwa Kołaczyce w zakładce Informacje/Konsultacje społeczne oraz w na stronie BIP jednostki. 
 
Raport powstanie w terminie 8 tygodni po zakończeniu konsultacji (tj. do 10 września 2026 roku)
 
 
W ramach procesu konsultacyjnego dotyczącego powierzchni referencyjnych oraz obszarów o szczególnych wartościach ochronnych zapraszamy na spotkanie informacyjne, podczas którego przedstawimy szczegółowe założenia, mapy oraz cele wyznaczenia poszczególnych obszarów.
•    Data: 26.06.2026r
•    Godzina: 9:00
•    Miejsce: siedziba Nadleśnictwa Kołaczyce, sala konferencyjna

 Prosimy wszystkich zainteresowanych o zgłoszenie chęci udziału w spotkaniu informacyjnym na adres e-mail: kolaczyce@krosno.lasy.gov.pl
 
 
Po zakończeniu konsultacji społecznych  powstanie  wykaz powierzchni referencyjnych i obszarów o szczególnych wartościach ochronnych, który będzie opublikowany na stronach www Nadleśnictwa.